Б.Б. Городовиковин нертǝ Хальмг деед сурһулин номин дегтрин саңгин ул деер «Хальмг Таңһчин көдлǝчнрин көрң» гидг төсвǝр эрдм-сурһулин модуль көдлмшǝн эклв. Хальмг Таңһчин Толһач Бату Хасиковин седвǝрǝр эн керг-үүлдвр бүрдǝгдҗǝнǝ.

Июль сарин 18-д Бату Сергеевич иим ик марһа эклҗǝнǝвидн гиҗ зарлсн билǝ.

Ноябрь сард төсвин ашлгч девсңд орлцх улс медгдв. Эдн тест сǝǝнǝр күцǝһǝд, 70 процент чик хǝрү өгв. Тедн деед сурһулин номин дегтрин саңд хурад, таңһчин һардачнрла харһад, «Хальмг Таңһчин көтлǝчнр – делгрлтин көтлǝчнр» гидг эрдм-сурһулин модульд орлцв. Физико-математическ номин кандидат, тер керг-үүлдврин эксперт Марина Починок эн эрдм-сурһулин модульд тиим нерǝдлһ өгв. М.Починок тер төсвд орлцҗах ǝмтнлǝ сурһуль даслһ давулхин төлǝ Москва балһснас ирв.

Номин дегтрин саңгин хойрдгч давхрт эн төсвин тускар медүлҗǝх зǝңгллһтǝ стенд бǝǝнǝ. Бату Хасиков терүг хǝлǝһǝд, деед сурһулин оютнрла күүндв. Баһчуд эднǝ седвǝрмүдиг болн теднǝ төсвсиг дөңнҗǝх региона толһачд ханлт өргǝд, теднǝ зǝрминнь тускар келҗ өгв.

«Региона һардач болн эн төсвин эк татач болад, эн керг-үүлдврт шунмһаһар орлцад, йилһрсн ǝмтн Хальмг Таңһчин делгрлтин зура күцǝхин төлǝ болн Хальмг һазрин делгрлтин төлǝ кегдх көдлмшмүдт орлцх гиҗ даавртаһар келҗǝнǝв. Энүнд йилһрсн улс региона правительствин, ведомствсин, мана таңһчд үүлддг ик бизнесин көдлмшт орлцх», — гиҗ Б.Хасиков темдглв.

Бату Сергеевич «Эврика» гидг командт, терүнǝ һардач Владимир Соловьевд болн командын делгрлтин, хүврлһ заллһна, бүрдǝлһнǝ делгрлтин халхар үүлддг эксперт Марина Починокд ханлт өргв.

Мана орн-нутгин олн нүүрлгч коллективин төлǝ семинармуд, тренинг давулдг, тууҗд орсн командыг кезǝнǝс авн меддгин тускар Хасиков келв.

Модуль эрдм-сурһулин болн дамшлтын ǝңгүдǝс тогтх гиҗ Марина Починок зǝңглв. «Хойр өдрин туршарт көтлǝчнр эврǝннь төсвстǝн нер өгх, теднǝ экн дүр кех, тер төсвс ямаран төрмүд хаһлхинь, таңһчд тедн ямаран тус күргхинь медҗ авх, төсвсин команд тогтагдх. Бидн болхла эднд сурһулин, дамшлтын, теорийин халхсар дөңгǝн күргхвидн», — гиҗ эн келв.

Январь сард төсвсин харслһн болх. Диилǝчнр марһанд диилвр бǝрсн көтлǝчнр гиҗ нерǝдгдх.

Эн төсвд орлцҗах ǝмтнлǝ болсн харһлтд экспертн советин элч, Хальмг деед сурһулин ректор Бадма Салаев таңһчин тууҗд, эн марһанд орлцҗах улсин җирһлд ик йовдл учрҗана гив.

Ректор «Хальмг Таңһчин көдлǝчнрин көрң» гидг төсвин ик чинрин тускар келв. Энүнǝ тоолврар, эн керг-үүлдврт төрскн таңһчиннь хөвин тускар ухалҗах олн ǝмтн орлцҗана. Салаев эн марһанд кедү күн орлцҗахин тускар келǝд, терүнд Хальмг Таңһчас нань  Якутия, Москва, Аһш, Сарпуль, Ростов-на-Дону һазрмудас ǝмтн орлцна гив.

«Тадн цуһар көтлǝч болҗанат гиҗ тоолҗанав», — гиҗ Бату Хасиков төсвд орлцҗах ǝмтнд келв. Энүнǝ темдглсǝр, эн керг-үүлдврт орлцҗах улс эрдм-сурһулин модулин йовудт сǝн медрл авх, хөөннь терүгǝн җирһлдǝн олзлҗ чадх, тер медрл эднд туста болх.

Хальмг Таңһчин Толһач марһана төгсгч ǝңгд орлцҗах ǝмтиг йөрǝһǝд, эн керг-үүлдврин аштнь үзүлгдх төсвсиг хǝлǝхв гиҗ нǝǝлүлв.

Марһанд орлцҗах улс таңһчин һардачнрла, Москва балһснас ирсн гиичлǝ күүндҗǝһǝд, юңгад эдн эн төсвд орлцҗахин тускар ахрар келҗ өгв.

Эн төсвд орлцад, эркн чинрт күрч чадх гиҗ Ногала Шевкиева тоолҗана. Хальмг деед сурһулин багш иим ик төсв җирһлд тохраҗах Бату Хасиковд болн терүнǝ командт ханлт өргǝд, эн кергт орлцҗах ǝмтнд урһмлд тааста көдлмш кеһǝд, сǝн төсвс белдтн гиҗ дурдв.

Тамара Сангаеван келсǝр, энүнǝ экнь тер марһана туск зар үзчкǝд, эрлһ орулад, марһанд орлц гисн селвг энүнд өгсн бǝǝҗ. Т.Сангаева Хальмг деед сурһуль төгсǝҗ, энүнǝ дипломин көдлмш экономикин төрлǝ залһлдата билǝ. Эн күүкд күн тер көдлмшǝн бичхлǝрн, мана регионд хаһлх кергтǝ, һол төрмүдин тускар медҗ авсн бǝǝҗ.

Т.Сангаеван тоолврар, көтлǝч күүнǝ заң-авъяс авлһн болн төсвин үүлдвр делгрүллһн эрдм-сурһулин модулин ик чинртǝ төрмүд болх. Иим төрмүдǝр медрл авхла, хөөннь терүг ямаран болв чигн халхст олзлҗ болхмн гиҗ Тамара Сангаева темдглв.

Т.Сангаева баһчудт шин болн туста юм дасҗ авх, бийǝн үзүлҗ чадх арһ өгчǝх таңһчин һардачнрт ханлт өргв.